“In een wereld waar de schaduw van politieke machtsmisbruik de zon van eerlijk bestuur verduistert, vechten de zwakken tegen een systeem dat hen als pionnen beschouwt. De stemmen van de generaties worden overstemd door de echo van geld en invloed, terwijl de democratie verwordt tot een theater van schijnbare inspraak. Is dit nog een samenleving, of zijn we slechts toeschouwers in een dystopisch spel van belangen en bedrog?”
Is dit nog eerlijk bestuur, of is het openlijk misbruik van politieke macht?
De dreigende onteigening van boerenfamilie Van der Veen uit Lucaswolde lijkt met de dag meer op een politiek steekspel dan op een eerlijk bestuurlijk proces. In een reeks indringende berichten op Facebook legt dochter Dina bloot wat er achter de schermen gebeurt — en het beeld dat ontstaat, is ronduit alarmerend.
Zeven generaties op dezelfde grond
De familie Van der Veen boert al zeven generaties lang op dezelfde gronden in Lucaswolde. Land dat van vader op zoon, van moeder op dochter is overgegaan. Nu dreigt de provincie Groningen die grond met juridische dwang te ontnemen, officieel vanwege waterberging en natuurdoelstellingen. Maar of dat het werkelijke motief is, daarover bestaat inmiddels serieuze twijfel.
Nieuwe buren, oude vijandschap
Volgens de familie begon het met de komst van nieuwe buren, mensen die bewust voor het landelijk uitzicht kozen, maar vervolgens alles wat bij een boerenbedrijf hoort als overlast bestempelden. Een trekker op de weg, de geur van mest, geluiden — het leidde tot een constante stroom klachten, meldingen en politie-oproepen. Normaal burencontact bleef volledig uit. In plaats daarvan: toezicht in het donker, aanhoudend toekijken en rapporteren.
Dat dit geen prettige buren waren, was de familie al snel duidelijk. Wat ze niet direct doorzagen, was de reikwijdte van de invloed die deze buren bleken te hebben.
De VVD-connectie die alles in een ander daglicht zet
De fractieleidster van VVD Groningen in de Provinciale Staten bleek namelijk bevriend te zijn met de bewuste buren van de familie Van der Veen. Een vriendschap die, zo stelt de familie, niet zonder gevolgen bleef voor de politieke besluitvorming. Ruim een week vóór de stemming in Provinciale Staten over de onteigening plaatste de VVD-fractieleidster al een video op sociale media waarin ze aankondigde dat haar fractie vóór onteigening zou stemmen. De uitkomst leek daarmee bij voorbaat vastgesteld.
Nog pijnlijker: tijdens de inspraakronde van de familie, een emotioneel moment waarop zij hun lot voor de volksvertegenwoordigers uit de doeken deden, zat dezelfde fractieleidster zichtbaar te lachen. Een minachting voor de democratische inspraakprocedure die nauwelijks te verdedigen valt.
Druk achter gesloten deuren bij BBB
Het meest verontrustende deel van het relaas betreft de stemming zelf. BBB, met twaalf zetels verreweg de grootste partij in de coalitie, heeft als kernwaarde altijd uitgedragen tégen onteigening te zijn. Dat standpunt is zelfs verankerd in het coalitieakkoord van de provincie. En toch stemde een meerderheid van de BBB-fractie uiteindelijk vóór onteigening.
Hoe dat kon? Volgens de familie Van der Veen door regelrechte intimidatie. Vlak vóór de stemming liep de VVD-fractieleidster op een BBB-lid af om hem onder zware druk de zaal uit te krijgen. Woorden als “dat hadden we afgesproken” en “jij moet eruit, nu” vielen. Toen dat lid weigerde, verliet een ander BBB-lid alsnog de zaal. Slechts vier van de twaalf BBB-leden stemden uiteindelijk tegen onteigening — een breuk met de eigen partijlijn die zonder externe druk moeilijk te verklaren valt.
Aantoonbare fouten, maar het proces gaat gewoon door
Wat de zaak nog grilliger maakt, is dat er volgens de familie in eerdere communicatie aantoonbaar onjuiste informatie is verstrekt aan de Staten — en dat dit inmiddels ook is toegegeven. Toch lijkt niemand op de rem te trappen. Het proces richting onteigening dendert gewoon door, alsof feiten en procedurele fouten er niet toe doen zolang de politieke wil er maar is.
Dit is precies het patroon dat kritische burgers al jaren signaleren: overheden die een besluit al hebben genomen voordat de officiële procedures zijn doorlopen, en die vervolgens alle tegenstand wegmanagen in plaats van serieus nemen. Inspraak als theater, besluitvorming als fait accompli.
Wie betaalt, bepaalt — ook op het platteland
De zaak Van der Veen legt een diepere maatschappelijke spanning bloot. Mensen met geld en connecties vestigen zich op het platteland, genieten van het uitzicht dat boeren generaties lang hebben gecreëerd en onderhouden, en zetten vervolgens hun invloed in om diezelfde boeren weg te werken. De boer betaalt de prijs voor andermans levensstijlkeuze.
En de politiek? Die faciliteert het, met mooie woorden over natuur en waterberging als dekmantel. Ondertussen blijft de vraag hangen: is dit nog eerlijk bestuur, of is het openlijk misbruik van politieke macht?
De familie vecht door. Elke dag. Omdat zeven generaties geschiedenis niet zomaar weggestemd horen te worden.