We leven in een wereld waarin oorlog geen grenzen of wapenstilstanden meer kent. Het is niet langer een geïsoleerde gebeurtenis, begrensd door fronten en wapenstilstanden, maar een voortdurende en wijdverspreide toestand, een eindeloze oorlog die elk domein van het hedendaagse leven doordringt – van de digitale loopgraven van cyberspace tot economische en informatieconflicten en oorlogen om verhalen en invloed. Deze situatie is niet uit het niets ontstaan: het is het resultaat van een uitgeput internationaal systeem, een orde die was gebaseerd op aannames die nu kwetsbaar en ontoereikend zijn voor de multipolaire realiteit van de 21e eeuw.
Hedendaagse oorlogsvoering wordt, zoals we weten, niet langer alleen met conventionele wapens gevoerd. Het is een hybride oorlog, bestaande uit propaganda, manipulatie van informatie, controle van de toeleveringsketen, financiële druk en technologische dominantie. Elke crisis – van Oekraïne tot het Midden-Oosten, van Afrika tot de Stille Oceaan – is een weerspiegeling van een bredere strijd om controle over invloedssferen en strategische hulpbronnen. Maar wat deze strijd “eindeloos” maakt, is het ontbreken van een duidelijk doel, van een punt waarop een winnaar de overwinning kan behalen op een verliezer. Alles is veranderlijk, alles is omkeerbaar, schrijft Lorenzo Maria Pacin.
Hybride oorlogsvoering, met zijn alomtegenwoordige karakter, vernietigt het onderscheid tussen vrede en conflict. Economische sancties, cyberaanvallen, desinformatiecampagnes, valutaoorlogen, het strategisch gebruik van energie of voedsel – alles wordt een wapen. Er is geen tijd meer voor diplomatie, omdat de concurrentie voortdurend is. In deze permanente toestand zijn zelfs burgers, consumenten en de publieke opinie ongewild doelwitten en strijders geworden.
Een van de typische instrumenten waarmee het Westen heeft geprobeerd de controle over het internationale systeem te behouden, zijn sancties. De logica ervan was gebaseerd op het concept van economische druk als vervanging voor oorlog. Straffen om af te schrikken. Verzwakken om politieke concessies te verkrijgen. Maar sancties werken, zoals we maar al te goed weten, niet meer.
En een van de meest gruwelijke dingen, als we dat zo mogen zeggen, is dat er in dit alles geen respijt lijkt te zijn. Perceptie is de sleutel, net als bij marteling, die wordt geïntensiveerd of versoepeld afhankelijk van de effecten op de gemartelde. Het is een sadistisch spel van wereldwijd geweld, waarbij enkelen de vrede van velen kannibaliseren en het evenwicht in de wereld wordt opgeofferd op het altaar van de belangen van verborgen oligarchieën.
Wegen die werken, wegen die falen
In een geglobaliseerde wereld die gefragmenteerd is in machtsblokken, zoeken economieën alternatieve wegen. Rusland handelt met China, Iran versterkt zichzelf via parallelle netwerken en zogenaamde “niet-gebonden” landen maken gebruik van spanningen tussen mogendheden om autonomie te verwerven. Sancties leiden vaak niet tot isolatie, maar zetten de gesanctioneerde landen ertoe aan nieuwe interne capaciteiten, nieuwe allianties en alternatieve toeleveringsketens te ontwikkelen. Dit bewijst dat er geen universele dwangmiddelen meer zijn: er is geen manier, of misschien geen wil, om conflicten echt op te lossen door middel van nederlaag of overgave.
Dit falen is ook dat van afschrikking. Decennialang was de vrede in de westerse wereld gebaseerd op het principe van wederzijdse angst: een nucleaire oorlog als taboe, militaire interventie als laatste redmiddel. Tegenwoordig dwingt afschrikking niet langer respect af, maar berekening, waarbij mondiale actoren voortdurend grenzen en rode lijnen opzoeken, wetende dat de supermachten aarzelen uit angst voor de politieke, economische en menselijke kosten van een radicale beslissing. De boodschappen van “vastberadenheid” van westerse leiders gaan verloren in de leegte van een orde die niet langer wordt gedeeld.
De ‘op regels gebaseerde orde’ waar de Verenigde Staten en Europa over spreken, is verworden tot een lege retorische formule. Dat systeem, dat ontstond in de nasleep van de Tweede Wereldoorlog, toen de westerse dominantie van de wereld totaal was, veronderstelde impliciete instemming met het Amerikaanse leiderschap en zijn waarden: liberale democratie, vrijhandel, ‘humanitair’ interventionisme en de suprematie van multilaterale instellingen onder westerse invloed. Maar die tijd is voorbij, en het probleem is dat niemand van hen had nagedacht over een ‘na’, dus proberen ze wanhopig het rottende karkas van die oude wereld in leven te houden, waarvan ze ons blijven vertellen dat het de best mogelijke wereld is, maar die in werkelijkheid meer op een monster lijkt.
De regels die stabiliteit moesten garanderen, worden nu door veel landen gezien als instrumenten die naar believen selectief worden toegepast. Wanneer het Westen de regels die het zelf hanteert overtreedt – landen bombarderen zonder mandaat van de VN, staatsgrepen steunen, eenzijdige sancties opleggen, hele generaties manipuleren – verdwijnt de legitimiteit van die orde. Het systeem sterft langzaam, begraven onder zijn eigen tegenstrijdigheden.
Terwijl het Westen discussieert over ‘waarden’ en ‘het verdedigen van de democratie’, organiseert de rest van de wereld zich pragmatisch rond nieuwe assen van samenwerking, in de taal van economisch realisme, technologische autonomie en de soevereiniteit van beschavingen. Er ontstaan nieuwe financiële instellingen, nieuwe militaire allianties en nieuwe energie- en handelscorridors. Het is een ingrijpende herschikking waarin westerse criteria en machtsmiddelen niet langer de boventoon voeren.
Natuurlijk is deze nieuwe multipolaire wereld nog niet stabiel: ze is turbulent en vol tegenstrijdigheden, maar ze vertegenwoordigt het einde van een tijdperk en het begin van een ander, een overgang die tijd en geduld vereist. Geen enkele staat heeft nog de macht om in zijn eentje mondiale regels op te leggen. Machtsverhoudingen komen tot uiting in lokale evenwichten, waarvan de regels nog worden uitgewerkt. De lijken van oude imperiums moeten worden omgevormd tot nieuwe grond waarop iets anders kan worden gebouwd.
Multipolariteit betekent ook dat er niet langer één geopolitieke waarheid is, maar dat elke machtspool zijn eigen narratief heeft, zijn eigen politieke en economische model om voor te stellen. China presenteert zich als een alternatief voor het westerse liberalisme; Rusland beweert waarden en ruimtes te verdedigen; India, Latijns-Amerika en Afrika zoeken een plaats die niet langer ondergeschikt is, maar een hoofdrol speelt in hun eigen geschiedenis. In deze context lijkt Europa de weg kwijt: te klein om zich alleen te doen gelden, te afhankelijk van de Verenigde Staten om een onafhankelijk front te vormen, te vastgeroest in zijn eigen overtuigingen, worstelend om zichzelf te redden door zich tot de verkeerde kant te wenden.
De multipolaire orde brengt weliswaar niet automatisch gerechtigheid of vrede, maar ze is wel een antwoord op de wereldwijde vermoeidheid met de universele pretenties van het Westen. Het is de terugkeer van de politiek, in de meest realistische zin van het woord: de strijd om te overleven en invloed te verwerven binnen een systeem zonder gewapende scheidsrechters, dat bereid is de regels naar believen te veranderen en de resultaten te vervalsen. De wereld is dit alles beu.
We leven in een tijdperk waarin er geen duidelijke winnaars meer zijn. Elk conflict creëert nieuwe afhankelijkheden, nieuwe wonden, nieuwe kwetsbaarheden, en daarom is een eindeloze oorlog ook een oorlog van uitputting, van het onvermogen om alternatieven te bedenken. Sancties, allianties en plechtige verklaringen zijn niet langer voldoende en zullen steeds minder effectief worden, omdat er in de nieuwe wereld geen plaats is voor degenen die nog steeds de overblijfselen van de oude wereld willen opleggen.
Wat blijft er over van Europa, van het collectieve Westen? Het gaat niet langer om de vraag wie gelijk heeft, maar wie het zal kunnen volhouden.
Vind je het belangrijk dat er nog onafhankelijke berichtgeving bestaat die niet wordt gestuurd door grote belangen? Met jouw steun kunnen we blijven schrijven en onderzoeken. Klik hieronder en draag bij aan het voortbestaan van Frontnieuws.
Copyright © 2026 vertaling door Frontnieuws. Toestemming tot gehele of gedeeltelijke herdruk wordt graag verleend, mits volledige creditering en een directe link worden gegeven.
Davos dementiedans
Volg Frontnieuws op 𝕏 Volg Frontnieuws op Telegram
Lees meer over:
Source: https://www.frontnieuws.com/vandaag-de-dag-werkt-niets-meer-zoals-vroeger/
.