De Koning heeft zeer vergaande grondwettelijke bevoegdheden. Geen enkele wet in dit land treedt in werking voordat de Koning er hoogstpersoonlijk zijn handtekening onder heeft gezet.
Hoe groot de invloed van de Koning in de hedendaagse praktijk precies is, valt simpelweg niet te controleren. We weten dat de Koning wekelijks overleg voert met de minister-president over het regeringsbeleid, maar de strikte vertrouwelijkheid van die gesprekken, het zogenaamde “geheim van Noordeinde”, maakt het onmogelijk te achterhalen in welke mate de Koning pogingen onderneemt om het beleid te beïnvloeden en of de minister-president die pogingen kan weerstaan, merkte Gideon van Meijeren op in de Tweede Kamer.
Ons koningshuis past een ceremoniële rol: partijloos, boven de politiek en namens alle Nederlanders. In feest- en in rouwtijden.
Momenteel heeft het echter óók een politieke rol, die niet altijd even goed te controleren is. Die moeten we zien in te dammen. @gideonvmeijeren pic.twitter.com/TRRyP21UjI
— Forum voor Democratie (@fvdemocratie) December 9, 2025
Motie
Dat een ambt met politieke macht wordt vervuld op basis van erfopvolging druist in tegen het grondbeginsel van democratie, stelde het Kamerlid. Zijn partij pleit daarom voor een louter ceremonieel koningschap.
Maar een aangenomen motie om hier invulling aan te geven wordt door de regering schaamteloos terzijde geschoven, zei Van Meijeren.
Onnavolgbare redenen
“Vorige week heeft de minister-president aan de Kamer laten weten de motie niet te zullen gaan uitvoeren, waarbij hij zich verschuilt achter onnavolgbare redenen. Volgens de minister-president zou het niet de rol zijn van het kabinet om uitvoering te geven aan deze motie, omdat er al drie initiatiefwetsvoorstellen met deze strekking in procedure zijn gebracht.”
Van Meijeren vindt het hoog tijd om het koningschap te zuiveren van elke politieke rol. “Een koningshuis dat actief deelneemt aan netwerken waarin beleidsagenda’s worden besproken of dat zich uitspreekt over maatschappelijke thema’s die politiek zeer beladen zijn, werkt niet verbindend maar juist polariserend. Onze samenleving is al verdeeld genoeg.”
Over de auteur: Robin de Boer is economisch geograaf. Volg hem hier op Substack voor exclusieve content.
…
Interessant
Foto: Koning Willem-Alexander (BZ | Roos Petersen CC BY-SA 2
.


