• do. feb 5th, 2026

In dit artikel laten we zien dat griep (daarmee bedoelen we hier alle luchtweginfectie zoals bv. Influenza) niet in staat is de onverklaarde sterfte sinds 2021 te verklaren. We vergelijken de sterftegolven in coronatijd met de griepgolven ervoor en erna.

We gaan eerst de griep in kaart brengen en maken gebruik van de officiële WHO-website GISRS waarin de Influenza testcijfers gepubliceerd worden.

GISRS Influenza cijfers

Op de website van GISRS hebben we een grafiek opgevraagd voor de Influenza-cijfers van Nederland.

Het gaat hier om het aantal monsters met een positieve uitslag, dus niet om het aantal overlijdens aan Influenza. Daarmee kunnen we meteen al een aantal bijzonderheden verklaren.

Bij de griepgolven vanaf 2022 zijn ongeveer 6 maal zoveel positieve testen als die van voor 2020. Ook zien we een groot aantal positieve monster in 2019, terwijl er toen vrijwel geen griep was. We kunnen deze cijfers dus alleen kwalitatief beoordelen. De golven markeren de perioden waarin het virus zich verspreidde.

GISRS graphGISRS graph

Nog vreemder is de Influenza in 2020. Die begint rond de jaarwisseling en eindigt abrupt medio maart, tegelijk met de eerste overlijdens aan covid-19. De eerste influenza werd pas in 2022 weer geregistreerd. Het lijkt er dus op dat in die bijna twee jaar griep verdwenen was en alle griepachtige overlijdens werden toegeschreven aan covid-19.

Het CBS was dus verplicht om bij griepachtige overlijdens covid-19 als doodsoorzaak te vermelden. Dat maakt het plausibel dat er in de coronaperiode geen overlijdens aan Influenza gemeld werden.

Maar we zijn op zoek naar de rol van griep tegen de achtergrond van de onverklaarde oversterfte. De grafiek van GISRS is daarbij behulpzaam bij het toewijzen van de griepgolven.

Een model

Eigenlijk zouden we het aantal overlijdens direct willen aflezen uit de cijfers van GISRS, maar we kunnen het slechts gebruiken om de start en het einde van een griepgolf vast te stellen. Wel zien we dat de griepgolven telkens eenzelfde verloop hebben en ook passen bij de waargenomen oversterfte (behalve bij de start van de eerste golf!). In deze grafiek komen griep en oversterfte bij elkaar.

Griep 2018Griep 2018

We zien dat de oversterftecijfers (de zwarte lijn) de Influenza-cijfers goed volgen. Ook zien we hier dat er vanaf maart 2018 sprake is van ondersterfte. Dit verschijnsel is beschreven in ons artikel over mortality displacement. Het verloop is vereenvoudigd beschreven in een model, aangegeven met de paarse lijn. En in cijfers: de sterfte tijdens deze griepgolf was 5564; de daaropvolgende ondersterfte was 4898. Per saldo waren er daardoor in dat jaar 666 meer overlijdens dan wanneer er geen griep geweest zou zijn.

Vervolgens passen we dit model toe op de griepgolven die door GISRS worden gepubliceerd. De hoogtes worden bepaald door de waargenomen (extra) oversterfte tijdens de griepgolven, de contouren volgens het model dat we voor 2018 gebruiken.

GISRS overviewGISRS overview

We zien hier 7 griepgolven, waarbij die van 2019 dus erg klein was, maar als we goed naar de cijfers kijken, was hij er wel. Voor de eerste coronagolf, zien we alleen maar de start, want administratief gezien, was er vanaf maart 2020 geen influenza meer. Ook nemen we de coronagolven mee, waarbij we de toppen van de oversterfte als referentie gebruiken. De Deltagolf beschouwen we als corona, ofschoon de GGD slechts 26% van deze golf beschouwde als covid-19.

In de volgende stap projecteren we de modelcijfers in de grafiek met de oversterfte.

Het eerste dat opvalt is dat de ondersterfte die het model beschrijft, niet meer terug te vinden is in de oversterfte-cijfers vanaf 2021. In 2020 zien we dat nog wel, maar mede door de hittegolf in augustus 2020 wordt deze ondersterfte net niet bereikt.

Griep en modelGriep en model

Netto oversterfte

Het doel van het reconstrueren van de oversterfte ten gevolge van de griepgolven is het verkrijgen van een beter zicht op de sterfte die niet te verklaren is door respiratoire aandoeningen (griep en covid-19). Daartoe verminderen we de waargenomen oversterfte met de modelberekening voor sterfte aan griep. In deze grafiek zien we het resultaat als “Netto Oversterfte”.

De cijfers van 2018 t/m 2020 zijn ongecorrigeerd en laten dus de daadwerkelijke oversterfte zien. Vanaf 2021 wordt gecorrigeerd voor de geschatte sterfte aan griep en wat overblijft is dus de onverklaarde oversterfte.

Totaal modelTotaal model

De uitdaging is dus vervolgens een verklaring te vinden voor deze oversterfte. Deze begint dus in de eerste week van februari 2021 met een oversterfte van rond de 8%. In de jaren daarna lijkt het geleidelijk te dalen naar 6% in 2025. Als we specifiek naar de sterfte in de zomers kijken, dan zien we in 2020 nog een flinke ondersterfte van 5%, terwijl er na de tweede golf juist sprake is van 8% oversterfte midden in de zomers.

Normsterfte

De meeste kritiek op analyses zoals ook de onze, is dat er te weinig rekening gehouden wordt met vergrijzing. Die kritiek is echter volkomen onterecht. De onderbouwing voor onze baseline is o.a. te vinden in ons artikel Van verwachtingen naar normsterfte. Dit model gaat niet alleen uit van de vergrijzing van de bevolking, maar ook van de in de loop van de jaren nog steeds langzaam afnemende sterftekans. Het is dezelfde berekening zoals het CBS die gedurende de coronajaren heeft gebruikt. Het enige verschil is dat onze rekenmethode wel openbaar en gepubliceerd is.

Critici gaan er vaak van uit, dat de sterftekans vanaf 2020 niet meer afneemt. Onze baseline zou daardoor onvoldoende stijgen en de oversterfte daarmee versterken. We zien inmiddels dat ook zonder aanpassing van de te verwachten sterfte de waargenomen sterfte weer langzaam terugkeert naar onze Normsterfte. De oversterfte die we waarnemen kan dus niet verklaard worden door een achterblijvende prognose voor de baseline.

Corona voorkomt griep?

Intrigerend is dat vanaf het moment dat corona verscheen, de griep onmiddellijk verdrongen werd. Alsof corona in staat is om griep te voorkomen. Dit verschijnsel wordt ook wel The Vanishing trick of viruses genoemd en is o.a. beschreven in het artikel The magical return of the flu and the reason behind it. Het principe is dat het virus dat op dat moment dominant is, alle andere virussen verdringt. Dat was dus bij corona ook het geval. Corona voorkwam griep, dat daardoor geen kans kreeg tot eind 2021.

Eerste golfEerste golf

Griep voorkomt corona?

Het omgekeerde gebeurde eind 2021. De verspreiding van het corona virus was afgenomen en griep kreeg weer zijn kans. Zowel in 2022 als 2023 waren er hevige griepgolven, waarbij die van 2023 zelfs meer sterfte veroorzaakte dan die van 2018 Maar griep voorkwam wel dat het corona virus nog slachtoffers maakte: The Vanishing trick of viruses.

En de Deltagolf?

Met deze kennis kijken we nu naar de Deltagolf, ingeklemd tussen corona en griepgolven. Opmerkelijk genoeg was de Deltagolf heftiger dan de griepgolf van 2018. 5564 extra overlijdens tijdens de griepgolf, tegen 8719 tijdens de Deltagolf. Dus ondanks de vaccinaties ook meer dan tijdens de eerste golf waar iedereen nog ongevaccineerd was!

DeltagolfDeltagolf

Bijzonder daarbij was verder dat de cijfers van GGD en CBS elkaar tegenspraken. Volgens de GGD bestond de Deltagolf voor slechts 26% uit corona en de rest dus “iets anders”. Het CBS daarentegen vond dat 80% corona was, ingegeven door de WHO-richtlijn. Als we uitgaan van de juistheid van de GGD-cijfers, dan past dat nog bij een bescherming door de vaccins van 60% tegen overlijden. Zie voor de details het artikel Het grote geheim van de Deltagolf. Ook past dit bij de gedachte dat corona griep voorkomt. De sterfte verschoof weer van corona naar griep en vaccinatie zou daarbij behulpzaam zijn geweest. Deze verschuiving voedt ook de conclusie van de farmacie, dat vaccinatie overlijden aan covid-19 voorkomt. Maar hier moeten we dus eigenlijk lezen: vaccinatie verschuift overlijdensoorzaak van covid-19 naar griep.

De berichtgeving rond de Deltagolf was echter dat deze volledig was toe te schrijven aan de corona-variant die op dat moment verscheen: de Delta-variant. Maar er is nooit actieve berichtgeving geweest dat het om “iets anders” ging. Omdat de richtlijnen voorschreven dat alle verdachte overlijdens toegeschreven moesten worden aan covid-19, was er bij de WHO ook geen registratie van Influenza. Of was er echt helemaal niemand met griep?

Griep, corona en “iets anders”

De laatste stap is het overzichtelijk maken van de oversterfte wegens griep en corona in vergelijking tot de onverklaarde sterfte: “iets anders”.

Griep corona andersGriep corona anders

De oversterfte aan griep is weer paars en corona hebben we groen ingekleurd en loopt door onder de 0-lijn als ondersterfte. De rode lijn is de sterfte die we moeten toekennen aan “iets anders” als we het totaal kloppend willen maken. Pas als we de cijfers op deze manier tonen, worden we ons bewust van het feit dat de structurele sterfte aan “iets anders” veel groter is dan die bij de griep- en coronagolven.

Daarnaast verkort het overlijden aan een respiratoire aandoening het leven met gemiddeld een half jaar. Zolang we geen sluitende verklaring hebben voor “iets anders”, kunnen we alleen maar gissen naar dat aantal ingeleverde jaren. Er is dus ook geen aanwijzing dat dit mensen in hun laatste levensfase zou betreffen. Een voorzichtige schatting zou best wel eens 5 jaar kunnen zijn. Op deze manier komen we sinds 2020 op 20.000 verloren levensjaren vanwege griep en corona, tegen 300.000 levensjaren vanwege “iets anders” (nog steeds uitgaande van die 5 ingeleverde jaren).

Oorzaken onverklaarde oversterfte

We zijn dus op zoek naar een oorzaak voor de onverklaarde sterfte sinds februari 2021. Uitgestelde zorg wordt veel genoemd als oorzaak. Het is niet alleen volkomen onlogisch dat zich dat plotseling en langdurig manifesteert, precies sinds de eerste week van 2021, het is ook niet onderbouwd met cijfers. Bovendien is ook in landen zonder uitgestelde zorg oversterfte direct na vaccinatie vastgesteld. Lees hierover bv. Uitgestelde zorg en oversterfte.

Onvolledige registratie van covid-19 is bij de media populair als oorzaak. Maar we gaan bij de cijfers uit van overlijdens, ongeacht de overlijdensoorzaak. Wel corrigeren we voor de griepgolven, maar die bepalen alleen het verloop in de tijd. De ondersterfte na de oversterfte compenseert hier vrijwel volledig voor.

Ook het opheffen van “de maatregelen” wordt wel als oorzaak genoemd. Maar die zorgen er op zijn gunstigst alleen voor dat epidemische golven uitgevlakt worden in de tijd, zoals we dat bijvoorbeeld bij de tweede golf zien. Die werd uitgevlakt via het “Flatten the curve” principe. Sterfte wordt door maatregelen verdeeld over een groter tijdsbestek. Lees bv. dit artikel.

Resteert de meest logische verklaring. Vaccinaties die in februari 2021 op stoom begonnen te komen, tegelijk met de plotseling stijging van oversterfte. Er zijn bewezen sterfgevallen veroorzaakt door vaccinatie, maar het is onmogelijk om verdachte overlijdens massaal te testen middels obductie. Aan de andere kant is er ook geen bewijs dat vaccins veilig zijn, ondanks beweringen van de farmacie dat dat wel het geval zou zijn. Lees bv ons artikel Hoe veilig is veilig?.

Het zijn volgens CBS ook niet de vaccins, want die zorgen juist voor 30% minder sterfte volgens Nivel in de eerste 3 maanden na vaccinatie en nu ook Frans wetenschappelijk onderzoek, dat hetzelfde effect maar liefst gedurende 4 jaar belooft. Dus ondanks dat die vaccins ons op miraculeuze wijze gezonder maakten, sterven we toch 8% vaker dan voor deze “levenselixer” beschikbaar kwam. Lees ook: Franse studie: minder sterfte en meer zelfdoding onder gevaccineerden.

Conclusies

Corona houdt ons bij de les. Van 2020 tot 2022 heeft corona griep verdrongen. Vanaf 2022 heeft de griep corona weer verdrongen. De deltagolf lijkt daarbij een overgangsfase en bestond voor het grootste deel uit “iets anders”. Ook kwam deze golf zeer vroeg in het seizoen. In oktober 2021, vrijwel gelijk met het zetten van de boosters.

Na de eerste golf ontstond er ondersterfte, net als bij griep. Na het einde van de tweede golf bleef deze ondersterfte echter uit en zagen we alleen nog maar oversterfte, die na correctie voor griepgolven structureel daalde van 8% in februari 2021 tot rond de 5% in 2025.

Vanaf 2022 kregen we te maken met griepgolven, waardoor corona geen kans meer kreeg. Wel waren de eerste twee griepgolven krachtiger dan de griep uit 2017 en 2018.

De grote vraag is nu wat de vaccins ter bestrijding van corona hebben bijgedragen aan het verdringen van respiratoire aandoeningen. Als corona in staat is om griep te verdringen, zorgt vaccinatie tegen corona er dan juist niet voor dat griep daardoor een nieuwe kans krijgt? Zelfs als vaccinatie niet verantwoordelijk zou zijn voor de onverklaarde oversterfte, is dan de vermeende bescherming tegen covid-19 geen kat-in-de-zak? Een zorgvuldig gekozen formulering van de farmacie schiep de illusie dat er gezondheidswinst is door te vaccineren tegen corona.

Desondanks zet de farmacie nog steeds in op het bestrijden van corona en negeert de onverklaarde oversterfte van 8% per jaar sinds 2021. De farmacie heeft daarnaast geen enkel bewijs dat de vaccins veilig genoeg zijn. Causaliteit is onbewezen: het zijn slechts cijfers. Bij obducties is de causaliteit bewezen – maar daar ontbreken de cijfers. Het wachten is op een onderzoeksopdracht van het ministerie van VWS om een voor de hand liggende hypothese nader te onderzoeken.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *