## Johan Vollenbroek Krijgt Vrije Teugel
Johan Vollenbroek, de man die al jarenlang de strijd aangaat met boeren, ontvangt nu de gegevens waar hij om gevraagd heeft. Zijn milieuorganisatie MOB krijgt toegang tot de bedrijfsgegevens van alle Nederlandse boeren, terug tot 1989. Dit omvat informatie over het aantal dieren, de stallen, hun locaties en wat er op het land groeit. Boerenorganisaties die zich hiertegen verzetten, zijn door de rechter in het ongelijk gesteld; zij zouden “onvoldoende hebben onderbouwd dat de agrariërs ernstig worden benadeeld.”
Onvoldoende onderbouwd? Dit lijkt wel een schijnvertoning. Vollenbroek, die al talloze boeren voor de rechter heeft gedaagd, krijgt nu een goudmijn aan informatie in handen.
### Een Schatkaart voor Activisten
Het gaat om de gecombineerde opgaven die elke agrariër bij de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland moet indienen. Deze gegevens, aangevraagd door MOB in 2023, zijn vanaf 17 februari 2026 openbaar gemaakt door het ministerie. Vier belangenorganisaties, waaronder LTO en de pluimveehouders van POV, hebben juridisch verzet aangetekend. Ze vrezen voor handhavingsverzoeken, privacy-inbreuken en concurrentieverlies. Maar de rechter in Utrecht heeft geoordeeld dat “het belang van openbaarheid zwaarder weegt.”
Dit is geen transparantie; dit is een schatkaart voor Vollenbroek. Met meer dan dertig jaar aan gegevens kan MOB per bedrijf terugzoeken hoe de stallen er ooit uitzagen, en daar nieuwe procedures op baseren. Dit is geen doemscenario; het is precies waar LTO voor waarschuwt.
Vollenbroek heeft al bewezen wat hij met zulke informatie kan doen. Hij streeft ernaar om meer dan 130 boerenbedrijven in tien provincies hun vergunningen te ontnemen en heeft eerder de aanval geopend op achttien boeren in Overijssel. Zijn tactiek? Procederen totdat de boer opgeeft.
### De Werkelijkheid van de Schande
Hier ligt het echte schandaal. Volgens LTO werkt ongeveer de helft van de agrariërs zonder volledige vergunning, als gevolg van falend overheidsbeleid. Denk aan de PAS-melders: boeren die precies deden wat de overheid vroeg, maar vervolgens te horen kregen dat hun papieren niet deugden.
Den Haag heeft deze vergunningenpuinhoop zelf gecreëerd en levert de slachtoffers nu uit aan de activist die hieruit profiteert. LTO spreekt van “gevoelige, tot individuele bedrijven en gezinnen herleidbare informatie.” Dit betreft geen anoniem bedrijfsleven, maar families op hun eigen erf.
De zorgen van LTO zijn niet ongegrond. “We zijn teleurgesteld over deze uitkomst en maken ons grote zorgen over de gevolgen,” laat de organisatie weten. Ze vrezen dat MOB de historische gegevens zal gebruiken om oude situaties vast te stellen en verzoeken in te dienen om vergunningen in te trekken.
En terwijl de rechter vond dat de boeren de schade niet hard genoeg konden maken, rijst de vraag: hoe bewijs je wat er kan komen als de tegenpartij de gegevens nog niet eens heeft? De bewijslast ligt bij de boeren, nog voordat het eerste verzoek is ingediend.
### Van Essen Blijft Stil
De kluis is al eerder op een kier gezet. In september 2025 dwong de Raad van State toenmalig minister Wiersma om de bedrijfsgegevens van alle veehouderijen openbaar te maken, inclusief adressen, op verzoek van journalisten. Het besluit voor MOB volgde in februari, in de laatste dagen van Wiersma’s ministerschap.
Sinds eind februari zit D66’er Jaimi van Essen op Landbouw, maar het besluit staat nog steeds overeind. Dezelfde Van Essen die boeren eerst stikstofregels oplegt en pas daarna iets terugvraagt in Brussel, laat zijn boeren nu ook in de rechtszaal in de steek. Van Essen beschermt zijn boeren niet tegen een activist die op hun bedrijf aast, en kiest daarmee partij.
Openbaarheid is een goed principe, zolang het de overheid betreft. De Wet open overheid is er om de macht te controleren: ministers, ambtenaren, besluiten. Maar niet om een milieuorganisatie het bedrijfsarchief van een gezinsbedrijf te geven, zodat die er procedures op kan bouwen. Geen enkele ondernemer zou accepteren dat meer dan dertig jaar aan bedrijfsgegevens zomaar op straat belandt. Voor de boer betekent dit plotseling “transparantie.”
### Van Essen, Bescherm Je Boeren
De eis aan Van Essen is duidelijk. Regel eerst de vergunningen van de PAS-melders en van alle andere boeren die door eerder overheidsbeleid zonder volledige papieren zitten. Pas dan is openbaarheid geen jachtverg
.
