“In een wereld waar de staat de levens van onschuldige burgers kan verwoesten zonder enige rechtsgang, is de schaduw van het fascisme dichterbij dan ooit. De woorden van advocaat Markus Haintz weerklinken als een noodkreet: ‘Stap uit de EU, voordat we allemaal worden gevangen in deze dystopische nachtmerrie.’ Wat ooit een belofte van vrijheid leek, is nu een wrede machtsstrijd die zelfs de meest kwetsbaren onder ons niet spaart.”
Advocaat Markus Haintz riep in krachtige bewoordingen op tot actie en stelde dat dit alles een schoolvoorbeeld is van EU-fascisme in de praktijk. Zijn oproep: stap uit de EU.
De bankrekening van de moeder van een dissidente journalist is door de Duitse overheid bevroren. Het is de meest recente stap in wat critici openlijk ‘collectieve familiebestraffing’ noemen. De gepensioneerde moeder van de Duits-Turkse journalist Hüseyin Dogru heeft geen toegang meer tot haar spaargeld, zonder dat zij ook maar een officiële kennisgeving heeft ontvangen van enige Duitse autoriteit. Geen aanklacht, geen rechtszaak, geen enkel formeel proces. Gewoon: geld weg.
Wie is Hüseyin Dogru en waarom wordt hij vervolgd?
Hüseyin Dogru is een in Duitsland woonachtige onafhankelijke journalist die door de Europese Unie op een sanctielijst is geplaatst. De officiële reden: hij zou ‘vijandige steun aan Rusland’ verlenen via zijn journalistieke werk. Opvallend detail: dat werk is volgens de eigen Europese wetgeving niet illegaal. Niet in de EU, niet in Duitsland. Toch wordt hij behandeld als een gevaarlijk staatsvijand. Zijn bankrekeningen werden geblokkeerd, waardoor hij financieel volledig lamgelegd werd. Supermarkten mogen hem onder de sanctieregels zelfs geen basislevensmiddelen verkopen — een maatregel die meerdere critici inmiddels vergelijken met middeleeuws burgerlijk doodverklaren.
Rechtbank oordeelt: bevriezen rekening vrouw was onrechtmatig
Eerder al werd de bankrekening van Dogru’s vrouw bevroren. Dat liep echter stuk op een rechterlijke uitspraak: de rechtbank verklaarde die maatregel onrechtmatig. Een kleine overwinning voor de journalist — maar de autoriteiten gaven niet op. Kort nadat een brede solidariteitscampagne op gang kwam, waarbij duizenden mensen een petitie ondertekenden en prominenten publiekelijk steun uitspraken, werd de volgende aanval ingezet. Ditmaal richtte die zich op zijn gepensioneerde moeder.
De redenering van de bank — en de autoriteiten die hierachter zitten — is ronduit bizar: het account van de moeder zou mogelijk door haar zoon ‘gecontroleerd’ worden. Een bewering zonder bewijs, zonder procedure, zonder enige juridische onderbouwing. Dit laat zien hoever de EU-sanctiemachine inmiddels is doorgedraaid. Wat overblijft is een vrouw op leeftijd die niet bij haar eigen spaargeld kan.
Internationale verontwaardiging: van Wagenknecht tot Wallace
De reacties in binnen- en buitenland liegen er niet om. Oud-Bondsdaglid Sahra Wagenknecht omschreef de situatie als ‘totalitaire waanzin’ en riep de federale regering op zich actief in te zetten voor opheffing van de EU-sancties. Haar collega Sevim Dagdelen noemde het ronduit fascistische praktijken van ‘Sippenhaft’ — het aansprakelijk stellen van familieleden voor iets wat een ander wordt verweten. Een begrip uit de donkerste bladzijden van de Duitse geschiedenis.
Voormalig Europarlementariër Mick Wallace vergeleek het gedrag van Duitsland met dat van een autoritair regime en stelde dat het fascisme voor Europa’s bestuurlijke elite nooit echt is verdwenen. Onafhankelijk journalist Aya Velázquez omschreef de gang van zaken als ‘Fascho-Tourette’ en wees op het opvallende tijdstip: het bevriezen van de rekening van de moeder valt precies samen met het opstarten van de solidariteitscampagne voor Dogru. Toeval? Velen denken van niet.
Universitair hoofddocent Pascal Lottaz formuleerde het academisch maar niet minder vernietigend: journalistiek bedrijven dat uitdrukkelijk niet strafbaar is in de EU wordt kennelijk toch bestraft — niet alleen de journalist zelf, maar ook zijn directe familieleden. Arts en journalist Paul Brandenburg sprak van een ‘escalatie van terreur’.
Een petitie om Dogru te ‘bevrijden’ van de sancties heeft inmiddels meer dan zesduizend handtekeningen verzameld. De solidariteitsbeweging groeit gestaag, mede door de recente escalatie richting zijn moeder. Advocaat Markus Haintz riep in krachtige bewoordingen op tot actie en stelde dat dit alles een schoolvoorbeeld is van EU-fascisme in de praktijk. Zijn oproep: stap uit de EU.
Wat zegt dit over de Europese rechtsstaat?
De zaak-Dogru is een lakmoestest voor de geloofwaardigheid van Europa als rechtsstaat. Als een journalist zonder strafrechtelijke veroordeling volledig financieel kan worden lamgelegd — en vervolgens ook zijn familieleden — dan is de vraag gerechtvaardigd wat de Europese waarden in de praktijk nog waard zijn. De retoriek over ‘democratie beschermen’ klinkt hol wanneer pensionado’s hun spaargeld niet kunnen opnemen omdat hun zoon kritische artikelen schrijft.
Het zwijgen van de grote media maakt het er niet beter op. Terwijl alternatieve journalisten en politici alarm slaan, blijft de mainstream-pers grotendeels stil. Dat stilzwijgen is op zichzelf al een boodschap.