Energiebesparing
Er zijn kortom genoeg onverkwikkelijke zaken in het huidige klimaatbeleid. Maar zijn er ook dingen die wél deugen? “Zeker. Ik denk aan het Nationaal Isolatieplan. Dat biedt uitsluitend voordelen. Verder het feit dat er nu in ieder geval plannen zijn voor meer kernenergie, alhoewel er nog geen concrete resultaten zijn. En ook de maximumsnelheid van 100 km/u overdag, ooit ingevoerd als stikstofmaatregel, vind ik uit het oogpunt van energiebesparing positief.”
En daarmee komen we bij een van de kernpunten van de presentatie van 15 juni: energiebesparing. Van Andel is ervan overtuigd dat juist op dat punt veruit de grootse slag is te slaan bij het reduceren van fossiele brandstoffen (en daarmee automatisch ook van de CO2-uitstoot).
“Er is natuurlijk al wel wat bereikt op het punt van energiebesparing, denk aan de inzet van led-lampen in plaats van gloeilampen en ook de industrie is een stuk zuiniger dan vroeger. Maar er is nog steeds enorm veel winst te behalen. Ik denk dat we, zonder noemenswaardig verlies van welzijn en comfort, 50 procent minder energie zouden kunnen gebruiken. Dat reduceert veel sneller en goedkoper CO2-uitstoot dan alle windmolens, zonnepanelen en biomassa bij elkaar. De overgrote meerderheid van alle CO2 die we de komende 25 jaar kunnen reduceren moet uit energiebesparing komen.
“Heel belangrijk is dat je eerst nagaat waar het meeste winst is te behalen. Vaak lost 20 procent van de oorzaken aanpakken, 80 procent van je probleem op. Mensen denken bijvoorbeeld vaak aan vliegreizen. Een vlucht kost inderdaad behoorlijk wat brandstof maar het is wel iets dat je maar één keer per jaar doet, of zo. En het overgrote deel van de wereldbevolking vliegt helemaal nooit. Dus uiteindelijk tikt dat allemaal niet zo aan. Je moet kijken naar zaken die grootschalig zijn én dagelijks voorkomen.”
Drie prioriteiten
“Volgens die redenering, kom ik op de volgende drie prioriteiten voor het reduceren van energieverbruik. Ten eerste: het dagelijkse woon-werkverkeer. Ten tweede de verwarming van gebouwen en woningen en ten derde: de consumptie van goederen. Veel mensen realiseren zich onvoldoende dat er ontzettend veel energie gaat zitten in de productie van goederen. Ik denk dat we gemakkelijk twee keer zo lang met onze spullen kunnen doen.”
Bij Van Andels eerste punt, woon-werkverkeer, kun je denken aan veranderd rijgedrag, strenger controleren op maximumsnelheid, of aan meer thuiswerken. Bij het tweede punt is isolatie het toverwoord. Het derde en misschien wel het belangrijkste punt, minder consumeren, lijkt het meest heikel om te realiseren. Hierbij betreden we immers vooral het vlak van de psychologie.
“Zeker. Voor mij is de energietransitie dan ook vooral een psychologische transitie. We krijgen immers allemaal een adrenaline-kick van het verwerven van nieuwe spulletjes. En commerciële bedrijven zijn zeer bedreven in het inspelen op die psychologische behoefte. Maar, geloof me, we hebben echt niet ieder jaar een nieuwe kleur kerstballen nodig.”
.