“De moderne mens is gevangen in een onzichtbare keten, een economische slavernij die hen weerhoudt van ware vrijheid. Terwijl ze zich in een illusie van keuze en zekerheid wanen, worden ze steeds dieper in de afhankelijkheid van de staat getrokken. De Matrix om hen heen is niet van digitale aard, maar een systeem dat hun koopkracht en autonomie systematisch ondermijnt.”
“Veel mensen zijn in feite moderne economische slaven zonder dat zij zich daarvan bewust zijn.”
Tijdens het Festival of Ideas in Puebla ging ondernemer en miljardair Ricardo Salinas in gesprek met Bitcoin-denker Robert Breedlove over vrijheid, inflatie, centrale banken en de toekomst van geld. Opvallend waren vooral Salinas’ uitspraken over de “Matrix” en zijn stelling dat veel mensen in feite moderne economische “slaven” zijn zonder dat zij zich daarvan bewust zijn:
Vrijheid vereist verantwoordelijkheid
Salinas, die het Festival of Ideas al zo’n vijftien jaar organiseert, positioneert het evenement als een platform voor vrijheid en onafhankelijk denken. Volgens hem is vrijheid niet simpelweg “doen wat je wilt”. Werkelijke vrijheid vereist morele verantwoordelijkheid. Hij verwijst naar basisprincipes als niet stelen en niet schaden, en stelt dat vrijheid en verantwoordelijkheid hand in hand moeten gaan.
In zijn visie probeert de moderne staat burgers juist afhankelijk te houden. Waar kinderen onder toezicht staan omdat zij nog niet volledig verantwoordelijk kunnen handelen, ziet Salinas een tendens waarbij overheden volwassenen eveneens onder steeds meer controle brengen. Hoe groter de staat, hoe groter het risico op machtsmisbruik, zegt hij.
Zijn overtuigingen zijn mede gevormd door zijn studie van de Oostenrijkse economische school en door persoonlijke ervaringen met economische crises in Mexico, met name de schuldencrisis begin jaren tachtig.
Fiatgeld als ‘verborgen belasting’
Salinas uit scherpe kritiek op fiatgeld en centrale banken. Volgens hem is inflatie geen neutraal economisch verschijnsel, maar een verborgen belasting die voortkomt uit geldcreatie door de staat. Hij stelt dat overheden via inflatie koopkracht onttrekken aan burgers zonder dat die zich daar volledig van bewust zijn.
Daarnaast betoogt hij dat technologische vooruitgang in wezen deflatoir is: producten en diensten zouden door innovatie steeds goedkoper moeten worden. Dat consumenten dit niet in volle omvang ervaren, wijt hij aan monetaire inflatie die prijsdalingen deels tenietdoet. Volgens Salinas is dat een dubbele vorm van koopkrachtverlies.
De Matrix: onzichtbare afhankelijkheid
Het meest spraakmakende deel van het gesprek draait om de metafoor van de “Matrix”, ontleend aan de bekende film waarin hoofdpersoon Neo moet kiezen tussen ontwaken uit een illusie of erin blijven.
Salinas stelt dat veel mensen niet beseffen dat zij in een vergelijkbare situatie verkeren. Zij leven in een economisch systeem dat hen structureel afhankelijk maakt van de staat. Door gebrekkige kennis over geldcreatie en inflatie hebben zij niet door hoe hun koopkracht geleidelijk wordt uitgehold.
Hij omschrijft dit als een vorm van moderne slavernij: mensen blijven werken binnen een systeem dat hen nooit werkelijk financiële vrijheid zal geven. Sommigen accepteren die afhankelijkheid in ruil voor stabiliteit of zekerheid, zegt hij, maar de meeste mensen willen uiteindelijk controle over hun eigen leven en vermogen.
Bitcoin ziet hij als middel om “wakker te worden”. Niet alleen als financieel instrument, maar ook als intellectuele katalysator. Wie zich verdiept in Bitcoin, gaat vanzelf kritischer kijken naar het bestaande monetaire systeem, aldus de miljardair.
Kritiek op het banksysteem
Hoewel hij zelf actief is in de bankensector, is Salinas kritisch op het bancaire systeem. Hij benadrukt dat geld op een bankrekening niet simpelweg in een kluis ligt, maar wordt uitgeleend. Banken opereren binnen een systeem dat sterk afhankelijk is van centrale banken als vangnet.
Hij stelt dat de overheid de grootste begunstigde is van het bancaire systeem, omdat kredietcreatie en staatsfinanciering nauw met elkaar verweven zijn.
Fundamenteel corrupt systeem
Voor Salinas staat vast dat het huidige monetaire systeem burgers gevangen houdt in een structuur van onzichtbare afhankelijkheid. Zijn verwijzingen naar de Matrix en slavernij zijn metaforen voor wat hij ziet als structurele koopkrachtontwaarding en staatsdominantie. Bitcoin beschouwt hij als een mogelijke uitweg – een instrument dat individuen in staat stelt zich los te maken van een fundamenteel corrupt systeem.