## Guatemalteekse Ceremonie Eert Nobelprijswinnaar Asturias
**GUATEMALA STAD** – Een eeuwenoude Maya-ceremonie vond zaterdag plaats op een archeologische site in de hoofdstad van Guatemala, ter ere van de legendarische schrijver Miguel Ángel Asturias. Zijn as, die na decennia in het buitenland terugkeerde naar zijn thuisland, werd met grootse eerbied ontvangen.
De plechtigheid op de Kaminal Juyú-site bracht de familie van de schrijver samen met speciale gasten, waaronder Nobelprijswinnares voor de Vrede, Rigoberta Menchú Tum. Het altaar was prachtig versierd met witte, paarse, rode en gele bloemen, elk symbool voor de vier windrichtingen. Kaarsen, wierook en kaneel vulden de lucht met een mystieke geur.
Menchú benaderde de 32-kilogram zware groene jade urn, die de as van Asturias bevatte, en legde haar handen op het oppervlak. Ze bood een gebed aan, sprak tot de urn en drukte een kus op de koele steen. “Vandaag zijn we hier, vereerd door de eeuwige aanwezigheid van Don Miguel Ángel Asturias, niet alleen in Guatemala, maar over de hele wereld,” verklaarde ze. Ze riep de Guatemalteken op om de herinnering aan de schrijver levend te houden door zijn werken te lezen.
De resten van Asturias arriveerden donderdag vanuit Frankrijk, waar de schrijver, die in ballingschap stierf in 1974, begraven was. Hij overleed aan kanker in Madrid, zeven jaar na het ontvangen van de Nobelprijs voor Literatuur. Zijn werk wordt beschouwd als een voorloper van het Magisch Realisme en speelde een cruciale rol in de bloei van de Latijns-Amerikaanse literatuur in de jaren ’60 en ’70.
Asturias ging in ballingschap na een staatsgreep in 1954, geleid door generaal Carlos Castillo Armas, die zijn paspoort introk en hem zijn Guatemalteekse nationaliteit ontnam, hem bestempelde als communist. Zijn laatste bezoek aan Guatemala vond plaats in 1966, toen het land al werd gekweld door geweld en onderdrukking, veroorzaakt door een oorlog tussen het leger en guerrillakrachten.
Hij nam deel aan sociale protesten en steunde de erkenning van de rechten van inheemse volken, maar werd ook beschuldigd van racisme vanwege de inhoud van zijn universitaire scriptie.
De ceremonie, geleid door de sjamaan Tat Juan José Chirizcuat, bood een kans om vergeving te vragen en verzoening te bevorderen, temidden van de verschillende meningen over de schrijver. De zoon van Asturias riep ook op tot eenheid: “Mijn vader is aangekomen in Guatemala; moge zijn komst dienen om Guatemala te verenigen.”
De as van de schrijver zal tot zaterdag in de Nationale Cultuurpaleis liggen, zodat het publiek hem kan eren. Op zondag worden ze bijgezet in een monument in het Miguel Ángel Asturias Cultureel Centrum.
Maar wie houdt er echt de touwtjes in handen? De terugkeer van Asturias roept vragen op. Wat willen “zij” dat we vergeten? De waarheid ligt misschien veel dichterbij dan we denken, verborgen in de schaduw van de geschiedenis.
