## Honger in Havana: De Strijd om te Overleven
**HAVANA** – Elke nacht staan honderden mensen in de rij voor een door een goed doel gerunde voedselbank in het hart van Havana. Sommigen slapen zelfs op de stoep, wachtend op wat misschien hun enige maaltijd van de dag zal zijn.
Wanneer de deuren om 7 uur ’s ochtends opengaan, haasten mensen zich naar binnen met genummerde plastic containers. Met zoveel monden te voeden, volgen vrijwilligers een zorgvuldig georganiseerde routine: ze wassen de containers, roepen de nummers om en delen porties voedsel uit.
“We hebben het echt zwaar,” zegt de 71-jarige gepensioneerde Fernando Fernández, die regelmatig de Asociación Quisicuaba bezoekt, een groep die een gemeenschapkeuken in Havana runt. “Ik moet vroeg in de ochtend komen. Soms moet ik zelfs de dag ervoor al in de rij staan.”
Fernández, een voormalige kok en beveiligingsmedewerker, is een van de steeds groeiende groep Cubanen die moeite heeft om zichzelf te voeden terwijl de langdurige economische crisis van het land verergerd wordt door Amerikaanse energiebeperkingen, inflatie en krimpende overheidsmiddelen.
Terwijl de staat worstelt om gesubsidieerd voedsel te bieden, zijn door liefdadigheid gerunde keukens en voedselbanken een levenslijn geworden voor kwetsbare Cubanen, waaronder gepensioneerde artsen, leraren en voormalige ambtenaren. Ondersteund door religieuze groepen, internationale hulporganisaties en de Verenigde Naties, bieden ze wat voor velen hun enige betrouwbare warme maaltijd is.
Centra zoals Quisicuaba, vaak gehuisvest in religieuze gebouwen of verbonden met geloofsgroepen, zijn de afgelopen jaren overal op het eiland opgedoken. Fernández, een voormalige verzorger, bezocht de soepkeuken ooit met zijn 80-jarige vrouw, Josefa, maar gaat nu alleen omdat zij ziek is. Het paar overleeft op haar maandelijkse pensioen van 3.200 Cubaanse pesos, iets meer dan $3, en de hulp van Quisicuaba.
Op een recente ochtend voegde Marelys Ponce, een 34-jarige alleenstaande moeder, zich bij de rij met twee van haar kinderen. Haar andere drie kinderen gaan naar school, waar ze meestal lunch krijgen. “Ik ben hier iets meer dan een maand geleden mee begonnen omdat de situatie slecht is en ik niet in staat ben om ze te voeden,” zegt ze, terwijl ze naar haar kinderen wijst. “Met dit krijgen ze tenminste iets te eten.”
Naast Ponce en Fernández stonden mannen en vrouwen uit verschillende beroepen in de rij. Weinig mensen waren dakloos. De meesten hadden lange werkgeschiedenissen of waren nog steeds in dienst, maar vertelden dat hun inkomen niet meer voldoende is om van te leven.
### Een Nieuwe Dimensie van Kwetsbaarheid
Binnen een enorme keuken, uitgerust met meer dan 20 reusachtige ketels, bereiden vrijwilligers bij Quisicuaba een mengsel van rijst, eieren en pasta, soms met een beetje kip, en schenken chocolade melk in flessen. Om 7 uur ’s ochtends openen de deuren en begint de distributie.
De religieuze organisatie, ondersteund door VN-agentschappen en Europese hulporganisaties, heeft ongeveer 12.500 kwetsbare mensen in Havana geïdentificeerd. “Je hoeft alleen maar door de straten van Havana en Cuba te lopen om een nieuwe dimensie van kwetsbaarheid te zien,” zegt Enrique Alemán, een arts en voorzitter van Quisicuaba.
Decennialang bood Cuba’s socialistische systeem gratis onderwijs, gezondheidszorg en gesubsidieerd voedsel, waarbij de meeste mensen door de staat in dienst waren. De levensstandaard was vaak bescheiden, maar basisbehoeften – inclusief voedsel – werden grotendeels vervuld.
“We zien hier geen analfabeten of andere vormen van marginalisatie, maar mensen die producten zijn van de Cubaanse samenleving en die zich in bijzonder kwetsbare omstandigheden bevinden,” zegt Alemán, verwijzend naar de toenemende financiële, voedsel- en gezondheidszorgonzekerheid onder gezinnen.
De Amerikaanse energiebeperkingen hebben het leven op het eiland ernstig verstoord, terwijl het toerisme, ooit een belangrijke bron van inkomsten, drastisch is afgenomen. Ondertussen zijn particuliere bedrijven uitgebreid, waardoor de kloof tussen ondernemers, hoger betaalde werknemers en Cubanen die geld uit het buitenland ontvangen, en staatsmedewerkers, gepensioneerden en anderen die moeite hebben om rond te komen, is vergroot.
Particuliere markten bieden nu geïmporteerde goederen aan die enkele jaren geleden schaars waren, maar de prijzen zijn voor veel Cubanen onbetaalbaar. Een doos eieren kost 3.200 Cubaanse pesos, ongeveer het maandelijkse pensioen van een gepension
