Een internetabonnement bij twee verschillende providers, meerdere energiecontracten of een krant die iedere maand wordt afgeschreven zonder dat de ontvanger die leest. Het klinkt als een administratieve fout die snel kan worden rechtgezet. In de praktijk blijven sommige ouderen maandenlang betalen voor diensten die ze niet nodig hebben en soms niet eens bewust hebben aangevraagd.
Ouderenorganisatie ANBO-PCOB ontvangt ieder kwartaal tientallen meldingen over dergelijke situaties. Soms trekken ouderen zelf aan de bel, maar dikwijls wordt het probleem pas ontdekt door een zoon, dochter, mantelzorger of gemachtigde die de bankrekening bekijkt.
Het gaat nadrukkelijk niet om alle ouderen. De meeste senioren regelen hun eigen administratie prima. De problemen concentreren zich vooral bij mensen die beginnende geheugenklachten hebben, onder druk zijn gezet tijdens een verkoopgesprek of niet goed hebben begrepen dat ze met een bevestiging een nieuw contract afsloten.
Verschillende bedragen voor dezelfde dienst
RTL Z sprak met ouderenorganisaties en verschillende grote bedrijven over het probleem. Een van de genoemde gevallen draait om een verwarde oudere man bij wie maandelijks meerdere bedragen voor internet werden geïncasseerd. Hij had contracten afgesloten terwijl hij al internet van een andere aanbieder gebruikte.
Ook ongewenste krantenabonnementen en overeenkomsten met verschillende energieleveranciers worden gemeld. De bedragen vallen afzonderlijk niet altijd direct op. Een afschrijving van enkele tientjes kan tussen huur, boodschappen en zorgkosten verdwijnen. Pas als iemand alle vaste lasten naast elkaar legt, wordt zichtbaar dat er iets niet klopt.
Krantenuitgevers DPG Media en Mediahuis, telecombedrijven KPN, DELTA en VodafoneZiggo en energieleveranciers Eneco en Essent herkennen volgens RTL dat zulke situaties voorkomen.
De bedrijven zeggen medewerkers instructies te geven voor gesprekken met mogelijk kwetsbare klanten. Bij twijfel kan een verkoopgesprek worden afgebroken of kan worden voorgesteld dat een familielid meekijkt. Het moeilijke is dat een telefonische verkoper geen arts is. Verwarring of beginnende dementie is tijdens een kort gesprek niet altijd herkenbaar.
Druk tijdens een verkoopgesprek
Geheugenproblemen vormen bovendien niet de enige oorzaak. Sommige ouderen begrijpen het aanbod wel, maar voelen zich tijdens een verkoopgesprek onder druk gezet. Ze durven niet direct nee te zeggen, klikken op een toegestuurde link of stemmen in omdat de verkoper blijft aandringen.
Een vriendelijk gesprek kan daardoor eindigen met een overeenkomst waar de klant niet echt op zat te wachten. Wanneer diegene later probeert op te zeggen, ontstaat discussie over de looptijd, annuleringskosten of de vraag of er wel toestemming is gegeven.
Juist op dat punt zijn de wettelijke regels belangrijk. Bij telefonische verkoop van een nieuw energiecontract of een abonnement op een dienst is een mondeling ‘ja’ meestal niet voldoende. Volgens ACM ConsuWijzer moet de consument in veel gevallen schriftelijk akkoord gaan.
Een handtekening of een duidelijke instemming per e-mail kan als schriftelijke bevestiging gelden. Alleen ‘ja’ zeggen voor een geluidsopname is niet altijd genoeg. Ook snel op een link klikken terwijl het contract en de voorwaarden nog niet gelezen konden worden, levert niet automatisch een geldig contract op.
Er bestaan uitzonderingen, bijvoorbeeld bij de verlenging van een bestaand contract, een overeenkomst waarbij een product en dienst samen worden geleverd of wanneer de consument zelf het bedrijf heeft gebeld. Daarom moet ieder geval afzonderlijk worden bekeken.
Vaak bestaat ook veertien dagen bedenktijd
Bij een aankoop of overeenkomst op afstand geldt daarnaast doorgaans een wettelijke bedenktijd van veertien dagen. De Rijksoverheid legt uit dat deze periode geldt bij veel aankopen die online of telefonisch worden gedaan.
Wordt een onbedoeld contract snel ontdekt, dan kan het dus soms zonder uitgebreide juridische discussie worden herroepen. Is de bedenktijd al verstreken, dan blijft het belangrijk om vast te stellen hoe de overeenkomst tot stand is gekomen en of aan het vereiste van schriftelijke instemming is voldaan.
Na afloop van een vaste abonnementsperiode geldt voor de meeste abonnementen bovendien een maximale opzegtermijn van één maand. Dat staat in het overzicht van ConsuWijzer over het opzeggen van abonnementen. Tijdens de oorspronkelijke vaste looptijd kan de situatie anders zijn.
Een halfuur administratie kan veel onthullen
Wie een oudere ouder of familielid helpt met geldzaken, hoeft niet onmiddellijk alle financiële zelfstandigheid over te nemen. Een gezamenlijke controle van de vaste lasten kan al voldoende zijn.
Bekijk daarbij de afschrijvingen van de afgelopen drie tot zes maanden. Zoek naar meerdere betalingen aan telecombedrijven, energieleveranciers, uitgevers, loterijen, goede doelen en online diensten. Vergelijk die afschrijvingen vervolgens met de contracten en bevestigingsmails die nog beschikbaar zijn.
Let ook op kleine bedragen. Juist abonnementen van tien of vijftien euro per maand kunnen jarenlang ongemerkt blijven doorlopen. Vraag bij twijfel aan het bedrijf wanneer, waar en op welke wijze de overeenkomst is gesloten. Laat een opzegging of betwisting altijd schriftelijk bevestigen.
Dat is niet alleen een kwestie van geld. Voor een oudere die ontdekt dat hij verschillende contracten heeft afgesloten zonder die goed te begrijpen, kan de administratie bijzonder onrustig en beschamend voelen. Een rustige controle zonder verwijten helpt dan meer dan een discussie over hoe het zover heeft kunnen komen.
Source: https://www.dagelijksestandaard.nl/economie/ouderen-ongewild-meerdere-abonnementen-internet-energie
.
