Nederlandse reizigers moeten woensdag 9 september alvast met een grote rode cirkel in hun agenda zetten. FNV heeft voor die dag een landelijke staking van 24 uur aangekondigd in het openbaar vervoer.
Werknemers bij NS, het streekvervoer en de vervoersbedrijven in de grote steden worden opgeroepen om een volledige dag het werk neer te leggen. Daardoor kunnen treinen, bussen, trams en metro’s in grote delen van Nederland uitvallen.
De vakbond wil met de actie protesteren tegen de plannen van het kabinet voor onder meer de WW, WIA en andere delen van de sociale zekerheid. De precieze start- en eindtijd voor het spoor en het stadsvervoer worden pas later bekendgemaakt. Bij het streekvervoer begint de staking volgens FNV vanaf het begin van de dienst.
Staking duurt een volledige dag
De nieuwe actie is veel ingrijpender dan de eerdere landelijke werkonderbreking van 24 juni. Toen begon het openbaar vervoer pas om 08.00 uur op gang te komen. Ditmaal wil FNV het vervoer gedurende een volledig etmaal stilleggen.
In de officiële aankondiging van FNV staat dat FNV Spoor, FNV Streekvervoer en FNV Stadsvervoer hun leden en andere medewerkers oproepen om op woensdag 9 september 24 uur te staken.
De staking kan daardoor invloed hebben op:
- a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
treinen van NS; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
regionale treinen van andere vervoerders; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
streekbussen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
stadsbussen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
trams; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
metro’s; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
ondersteunende diensten in de railsector.
Het is nog niet bekend of werkelijk al deze diensten in het hele land volledig uitvallen. Dat hangt onder meer af van hoeveel werknemers aan de staking deelnemen en welke noodmaatregelen vervoerders treffen.
Exacte tijden volgen later
Voor het streekvervoer zegt FNV dat de staking vanaf het begin van de dienst geldt. Bij NS en de stedelijke vervoersbedrijven worden de exacte begin- en eindtijden pas in september bekendgemaakt.
Een staking van 24 uur hoeft namelijk niet per se precies van middernacht tot middernacht te lopen. Bij een eerdere actie op het spoor begon de staking bijvoorbeeld in de vroege ochtend.
Reizigers moeten er bovendien rekening mee houden dat het openbaar vervoer niet direct na afloop weer volgens de normale dienstregeling rijdt. Treinen, bussen en personeel staan na een landelijke staking niet automatisch op de juiste plaats. Het opnieuw opstarten van de dienstregeling kan daardoor enige tijd duren.
Ook de avond vóór de staking en de ochtend erna kunnen dus worden geraakt.
Waarom staakt het personeel?
De actie draait niet om een conflict over de cao van één vervoersbedrijf. FNV protesteert tegen landelijke kabinetsplannen voor de sociale zekerheid.
De vakbond keert zich onder meer tegen voorgenomen versoberingen van de duur en hoogte van de WW en WIA. Ook wil FNV dat bestaande afspraken rond de AOW en regelingen voor zwaar werk overeind blijven.
Volgens de bond hebben eerdere protesten en werkonderbrekingen onvoldoende effect gehad. Daarom wordt nu gekozen voor een actie die vrijwel iedere reiziger in Nederland kan merken.
FNV erkent dat de staking reizigers raakt, maar zegt dat de belangen van werknemers en toekomstige generaties zwaarder wegen.
Regel nu nog geen dure vervangende reis
De staking is ruim van tevoren aangekondigd. Toch is het nog te vroeg om niet-restitueerbare hotels, taxi’s of huurauto’s te boeken.
De actie kan nog veranderen. Vakbonden en het kabinet kunnen in gesprek gaan, onderdelen van de staking kunnen worden aangepast en vervoerders moeten hun eigen plannen nog bekendmaken.
Wie op 9 september een belangrijke afspraak, vlucht of ziekenhuisbezoek heeft, kan wel alvast alternatieven onderzoeken:
- a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
thuiswerken; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
afspraak verplaatsen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
carpoolen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
eigen auto gebruiken; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
iemand laten brengen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
een overnachting regelen; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
op een andere dag reizen.
Boek een dure vervangende optie bij voorkeur pas wanneer duidelijk is welke diensten daadwerkelijk uitvallen en welke voorwaarden voor annulering gelden.
Geld terug niet vanzelfsprekend
Reizigers met een los treinkaartje of abonnement willen vanzelfsprekend weten of zij geld terugkrijgen. Vervoerders hebben voor de staking van 9 september nog geen definitieve compensatieregeling bekendgemaakt.
Bij een volledige georganiseerde staking door NS-personeel kan de speciale stakingsregeling van NS mogelijk van toepassing worden. Die kan recht geven op Geld Terug bij Vertraging of een beperkte tegemoetkoming voor vervangend vervoer.
Dat betekent niet dat iedere taxirit of hotelovernachting automatisch volledig wordt vergoed. Wacht daarom de officiële informatie van de eigen vervoerder af en bewaar tickets en betaalbewijzen.
Controleer begin september opnieuw
De aangekondigde staking is nog meer dan een maand verwijderd. In de tussenliggende periode kan veel veranderen.
Controleer vanaf begin september:
- a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
de reisplanner van de vervoerder; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
de NS-app of 9292; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
berichten van school of werkgever; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
informatie van de luchtvaartmaatschappij bij een vlucht; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
de exacte start- en eindtijd; - a]:text-primary dark:[&>a]:text-white [&>a]:underline md:text-lg text-base”>
eventuele vervangende diensten.
Reizigers die op 9 september absoluut ergens moeten zijn, doen er verstandig aan nu al een plan B te maken. De definitieve beslissing over vertrek en vervoer kan later worden genomen, maar de kans op zeer grote hinder is serieus.
.
